Bloedmaan, blauwe maan, supermaan, superlatieven

Op internet verschijnen steeds meer artikelen over de wondere krachten van de maan. Ik vind dat fijn. De maan laat tenslotte een prachtige cyclus zien van groei, verval en nieuw begin. De invloed van de maan op water (en dus ook op mens, dier en plant) is al eeuwen onbetwist. Je kunt je leven op deze wassende en afnemende energieën afstemmen en daarmee verrijken.

Naast praktische handreikingen om je handelen en wandelen op de maanenergie af te stemmen, zie ik ook veel maanwedstrijdjes. De volgende maan wordt nog groter sterker zeldzamer roder blauwer eclipsiger aangekondigd dan de vorige. Ik wilde wel eens weten hoe dat zit en heb het een en ander op een rijtje gezet.
 
Maan & namen

In een kalenderjaar (gebaseerd op de 365/366 dagen rondje om de zon) kan je twaalf of dertien keer een volle maan zien. De dertiende volle maan komt eens in de drie jaar voor. Veel natuurtradities beginnen volle manen te tellen vanaf midwinter (21 december).

Van oudsher hebben de manen een  naam, bijvoorbeeld ijsmaan, eimaan of oogstmaan. Deze namen zeggen vaak iets herkenbaars uit de natuur op dat moment. Verschillende tradities hebben verschillende namen voor de manen. De maannaam geldt vaak voor de  hele ‘maan-maand’.
 
Maan & maansverduistering

Een maansverduistering (eclips) doet zich alleen voor bij volle maan, als de aarde tussen de zon en de maan in staat. De maan beweegt zich door de bijschaduw of door de kernschaduw van de aarde, waardoor er verduistering optreedt. Omdat de baan van de maan om de aarde iets helt, vindt er niet elke keer een maansverduistering plaats. Maansverduisteringen komen een aantal keer per jaar voor. (Elk jaar zijn er vier tot zeven eclipsen: sommige maan, sommige zon, sommige totaal, sommige gedeeltelijk.)

Op het hoogtepunt van de totale maansverduistering ontstaat door verstrooiing van het licht door de atmosfeer van de aarde een roodachtige gloed op de maan. Dit effect wordt tegenwoordig populair een ‘bloedmaan’ genoemd.
 
Maan & supermaan

De maan draait om de aarde niet in een cirkel maar in een ellips-vorm. De maan staat dus soms verder van de aarde af (apogee) of juist dichterbij de aarde (perigee). Hierdoor lijkt de maan vanaf de Aarde ten tijde van perigee iets groter dan gemiddeld. Vooral bij maansopkomst lijkt de maan heel groot: supergroot, supermaan.

Supermaan is een populaire term. De officiële astronomische namen zijn perigee volle maan of een perigee nieuwe maan. Perigee betekent dichtbij de Aarde. Laten we eerlijk wezen: supermaan is een superduidelijke en supermakkelijke term.

Gemiddeld komen supermanen vier tot zes keer per jaar voor.
 
Maan & bloedmaan

De term ‘bloedmaan’ of ‘blood moon’ in het Engels vindt zijn herkomst in een boek uit 2013 van John Hagee, genaamd ‘Four Blood Moons: Something is About to Change’. In dit boek wordt de naam bloedmaan gegeven aan een reeks van vier totale maansverduisteringen, verschijnend met een tussenpoos van zes manen, zonder tussenliggende gedeeltelijke maansverduisteringen.

De naam bloedmaan wordt recentelijk vooral gegeven aan de maan bij maansverduistering. De rossige kleur van de verduisterde maan wordt veroorzaakt door de schaduw van de aarde en de verstrooiing van het licht in de atmosfeer.

Tenslotte kan de naam bloedmaan ook gegeven worden aan de maan die in andere tradities jachtmaan genoemd wordt. Als je er even over nadenkt, snap je wel hoe dat zit.
 
Maan & blauwe maan

Meestal zijn er drie volle manen in hetzelfde seizoen (lente, zomer, herfst, winter). Soms vallen er vier volle manen in hetzelfde seizoen. In een oude Amerikaanse almanak werd de naam ‘blauwe maan’ of ‘blue moon’ gegeven aan de derde volle maan van vier in hetzelfde seizoen. Dit komt niet zo vaak voor: eens in de drie jaar.

Soms wordt de dertiende volle maan in een kalenderjaar (eens in de drie jaar dus) een blauwe maan genoemd. Afhankelijk van de insteek is de eerste of dertiende maan de blauwe maan, of zoals hiervoor uit de almanak waar de derde maan uit de vier in hetzelfde seizoen blauw genoemd wordt. Veel tradities gebruiken de term blauwe maan überhaupt niet.

In een uitgave van het tijdschrift Sky and Telescope uit 1946 verscheen een artikel “Once in a Blue Moon”. (In het Engels betekent dat iets dat niet vaak voorkomt.) De schrijver van het artikel verwees naar de originele definitie, maar hij vereenvoudigde de omschrijving naar ‘de tweede volle maan in een kalendermaand’. De term verschuift hier van maanorigine naar zonnekalender.

Zowel in januari 2018 als in maart 2018 vallen twee volle manen. De tweede volle maan zou je dus ‘blauw’ kunnen noemen. Twee maanden achter elkaar een blauwe maan laat meteen zien dat met deze zonnekalender-definitie het zeldzame aspect van de Engelse uitdrukking ‘once in a blue moon’ vervalt.

De maan kan overigens wel een blauwe gloed lijken te hebben. Dit wordt dan veroorzaakt door stof- en asdeeltjes in de atmosfeer na een vulkaanuitbarsting op aarde.
 
Maan & zwarte maan

Vanuit de wicca is de term ‘zwarte maan’ ontstaan. Wat de blauwe maan voor de volle maan is, is de zwarte maan voor de nieuwe maan: de dertiende nieuwe maan in een kalenderjaar, de derde nieuwe maan van de vier nieuwe manen in hetzelfde seizoen of de tweede nieuwe maan in een kalendermaand.

Ook kan de naam zwarte maan gebruikt worden voor een maand waarin geen volle maan of geen nieuwe maan plaatsvindt. Die beurt valt toe aan februari, omdat februari de kortste maand is. Februari 2018 heeft bijvoorbeeld geen volle maan.

Super rode blauwe eclips IJsmaan van 31 januari 2018

Ik hou van de maan. Van nieuwe maan via wassende maan naar volle maan en terug via afnemende maan naar nieuwe maan. Een prachtige cyclus met mooie wassende en afnemende energieën waarop ik mijn leven kan afstemmen en inrichten.

Er zijn veel deskundigen die vanuit hun vakgebied de energieën van zon, maan, planeten en verduisteringen voor je kunnen uitleggen en toelichten. Volg hen en voel welke informatie bij jou past. Laat je niet verleiden door de ‘ongelooflijk sterke zeldzame donkerroodblauwe supermaansverduistering de volgende komt pas in 2514’-roepers. Trek je eigen plan en voel je eigen onderzoek.

De  volgende volle maan, die van 31 januari 2018, heet IJsmaan of Deathmoon of nog iets anders, is een supermaan (staat dichtbij de aarde), is een rode (totale maansverduistering) en een blauwe (tweede maan in dezelfde kalendermaand). Voor ons overigens niet zichtbaar, die maansverduistering (wel voelbaar). Dan weet je het vast.
 
Oh, nog één ding:
Ik vind elke maan een supermaan.
 

CW/20180122, bijgewerkt 20201020

Iets lezen over dertien manen in een jaar?
Ik schreef er een interessant artikel over.