Doolhof of Labyrint

Is een doolhof hetzelfde als een labyrint en zo nee, wat is dan het verschil?
 

Even over taal

Een doolhof en een labyrint worden vaak als hetzelfde gezien. Dat is soms logisch, omdat sommige talen maar één woord voor beide vormen kent. In het Nederlands, Duits en Engels bestaan bijvoorbeeld wel verschillende woorden voor de twee vormen: labyrint en doolhof of dwaaltuin, Labyrinth und Irrgarten, Labyrinth and Maze.

In de Griekse mythe van Theseus en de Minotaurus waar de Minotaurus in een labyrint gevangen gehouden wordt, betekent het woord labyrint niet zo zeer de labyrintvorm an sich als wel 'een zeer complexe situatie'. Dat verklaart meteen waarom de Minotaurus gevangen kon blijven in een labyrint.

Dit alles maakt het vertalen van het woord labyrint in oude teksten extra ingewikkeld, aangezien niet altijd gekeken werd naar de werkelijke vorm of juist de metaforische betekenis.
 

Het verschil

Een doolhof ziet er anders uit dan een labyrint. Een doolhof heeft soms meerdere ingangen en daar begint meteen de puzzel. Welke ingang moet je nemen om in het midden te komen? In een doolhof zijn doodlopende paden, dus je blijft puzzelen en denken hoe je naar het midden komt. Hier was ik al geweest, dit loopt dood, nu een andere richting proberen. Soms zijn er ook verplaatsbare muren of waterpartijtjes die aan en uit gaan. Waar je eerst wel door kon, kan je nu niet meer door. Een ander belangrijk element van een doolhof is je tussen hoge muren loopt. Je kunt niet zien waar je bent. Je bent aan het dolen, dwalen, puzzelen, zoeken, speuren, denken.

Vergeleken met die lange uitleg over een doolhof, is een labyrint veel minder ingewikkeld. Een labyrint is een meanderend pad dat jou zonder afslagen naar het doel of het centrum leidt. Je loopt tussen lage muren, zodat je altijd kunt zien waar je bent. Het pad van een labyrint voert je altijd zonder dwalingen naar het centrum. Jouw centrum.

In een doolhof zoek je de weg.
Het labyrint wijst je de weg.

of:

De bedoeling van een doolhof is het centrum te vinden.
De bedoeling van een labyrint is jouw centrum te vinden.
 

De overeenkomst

Je kunt beide wegen zien als verbeeldingen van een levensweg, een weg van inwijding of de reis van de held.

CW/20201125

/ | \