Vrijdag Freyadag 2026-Q3

Vrijdag Freyadag Godinnendag
op vrijdag een kleine ode aan een godin
volg op instagram of facebook

/ | \

- 337 -
03-04-2026 💃🏼 Sedna

In een reeks over zeegodinnen mag Sedna niet ontbreken. Ik vind haar namen zo mooi: Arnakuagsak of Arnaqquassaaq; Sassuma Arnaa; Nerrivik; Nuliajuk; Arnapkapfaaluk; Takánakapsâluk of Takannaaluk; met betekenissen als Moeder van de Diepte, Grote Boze Vrouw, Oude Vrouw die in de Zee leeft. Ze wordt weergegeven als grote mooie meermin met lange haren.

Er bestaan vele verhalen over deze reuzengodin van de Inuit, die over de onderwereld Adlivun en de zee heerst. Eén opmerkelijk element komt in elk verhaal terug: op enig moment worden haar vingers afgehakt en deze veranderen in zeehonden, walrussen en walvissen. Om haar gunstig te stemmen, zo wordt in een ander verhaal verteld, reist de angakkuq (sjamaan) naar de zee om haar haren te wassen en te kammen. Daarna geeft ze de dieren vrij die de stam nodig heeft om te jagen en te overleven. 

Artwork: Sedna, beeld in National Museum of Finland, bron wiki

/ | \

10-07-2026 💃🏼 Vellamo

In de runeliederen rijst Finse Vrouwe van Water Vellamo op uit de wateren. Met haar borst op het gras luister ze naar held  Väinämöinen, terwijl hij de kantele bespeelt en met zijn magische stem liederen zingt. Ze is een vrouwe die koeien houdt, maar dat zijn natuurlijk eigenlijk vissen. Vissers aanbidden haar, voor een goede vangst en veilige thuiskomst. De nixen, kleine plagerige watergeesten, zijn haar kinderen. 

Haar namen betekenen Vrouwe van het Water, Moeder van de Zee, Moeder van de Boot. Op het wapen van Päijät-Häme, een regio in Zuid-Finland, staat ze afgebeeld als een meermin met lange golvende haren, haar ene hand in de zij en een koekoek losgelaten uit de andere hand.

Artwork: Vellamo op de vlag van Päijät-Häme

/ | \

17-07-2026 💃🏼 Rán

Noordse zeegodin Rán is vrouwe van de zee en de diepte, van zeestormen en ondergelopen land. Ze wordt weergegeven met een net, en er wordt gezegd dat haar naam diefstal of plunder betekent. Samen met zeegod Aegir heeft ze negen dochters, de golvendochters of barenmeiden: Rijzer, Rollende Golf, Schuimvlok, en meer prachtige zeenamen. 

Het donkere haar van deze vrouwe sleept over de grond en is verbonden met het zeewier in alle noordelijke oceanen. Rán is een vrouwe van de dood, en zeemannen dragen een gouden munt bij zich om aan haar te offeren als ze haar hal binnengaan. Als ze de verdronken zeelui beu is, stuurt Rán hen door naar Helheim, het dodenrijk van Hella.

Maak voor Rán een zandkasteel. Gewoon om te laten weten dat je van haar zee houdt.

Artwork: Rán met haar net, artist unknown

/ | \

24-07-2026 💃🏼 Nehalennia

Lest best. Ik eindig de oceaan- en zeegodinnenreis van dit seizoen met een persoonlijke favoriet: Nehalennia, godin van eigen bodem. Deze Keltisch/Germaanse of nog oudere (Doggerland?) godin hoedt over de Noordzee. Misschien horen de Schelde en de Rijn ook wel onder haar hoede. 

Nehalennia wordt weergegeven op de boeg van een schip of gezeten op een hoge zetel. Ze heeft een (helle)hond aan haar zijde en draagt een mand appelen op haar schoot. Ze draagt een lang gewaad, met daarover een kortere mantel en daar nog een pelerientje (schoudermanteltje) over. Ze is de enige Dame die met dit (Zeeuwse!) kledingstuk wordt weergegeven. Soms wordt ze als drievoudige godin weergegeven, zoals de matronen.

Haar naam is voer voor hartstochtelijke discussies. Iets met nevel, nat, water, hemel, hullen, leiden, schijnen, schenkster, dichtbij, wat zou kunnen leiden tot leidster, stuurvrouw, zij die het schip veilig over zee loodst.

Nehalennia van de Noordzee wordt door zeelui, reders, handelaren en reizigers geëerd en gedankt bij voorspoedige overtochten. Honderden votiefaltaren uit de 2e eeuw, gevonden in provincie Zeeland, zijn gewijd aan Nehalennia als dank voor haar hulp. 

Moge haar westenwind je voorspoedig naar overvloed voeren.

Artwork: Nehalenia by Art Carving Shop
https://artcarving.store/

/ | \

31-7-2026 💃🏼 Matronen

Drie Dames: Matres, Matronen. Stamgodinnen, Huisgodinnen. Deze Keltisch - Germaans - Romeinse godinnen hoeden de familie, huis en haard, land en water. Ze dragen de hoorn des overvloeds, worden omgeven door beschermende bomen en helende planten. Matrone draagt bescherming in zich, wijsheid, kracht en ook een beetje magie.

Vele aan hen gewijde altaren zijn gevonden in het gebied ten westen van de Rhein en in de Eifel. In het Rijnland worden de matronen ook wel Aufaniae genoemd. Au betekent voorspoed, geluk. Het tweede deel komt mogelijk van een etymologische wortel die spinnen, weven betekent, en via een andere route naar doek of vaan leidt. Dat maakt van de Aufaniae de gelukspinnenden of weefsters van voorspoed. De Matronen als schikgodinnen en spinsters en weefsters van het lot en de levensdraad.

Bron: De spinnende godin door Olivier van Renswoude, Taaldacht.nl

Artwork: Die Matronen in der Villa Haselburg. Foto: Haselburg-Verein

/ | \

07-08-2026 💃🏼 Áine

Haar naam betekent helderheid, gloeien, vreugde, stralen. Deze Ierse godin van zomer, rijkdom, schoonheid en soevereiniteit wordt door verschillende Ierse families geëerd als hun stammoeder.

Áine is verbonden met de midzomerrituelen. Haar zuster of haar andere aspect onder de naam Grain (zon, branden, heet zijn) wordt verbonden aan de zonnekracht van midwinter. Twee zonnen die symbool staan voor de lichtkant van het jaar met de stralende zomerzon en de donkerkant van het jaar met de kracht van de bleke winterzon.

Artwork: Op dit prachtige kunstwerk van Katherine Soutar wordt Áine weergegeven zoals in een van haar verhalen: wonend op de bodem van het mysterieuze meer Lough Gur, alwaar zij onder het water en onder de boom het groene laken breit.

/ | \

14-08-2026 💃🏼 Risa

De Keltische stammen die in de Alpen woonden, werden door de Romeinen de Raetianen genoemd, naar hun stambodin Reatia. Vele namen heeft en krijgt ze, deze Alpengodin: Reita, Reeta, Esti, Nea Noreia, Risa, Madrisa/Matreia, Moeder Risa. 

Een van haar titels is Beschermster van de Almen, de weidevelden waar vruchtbaarheid, veiligheid en overleving groeien. Plekken van hard werken, maar ook van rust en zacht. 

Een waardige Vrouwe om hartelijk te bedanken voor haar waken over ons, bij weer een mooie tai chi week in de Oostenrijkse Alpen. 

Foto: een van de favoriete almen in het Großarltal, eigen foto

/ | \

/ | \