Vrijdag Freyadag 2025-Q1

Vrijdag Freyadag Godinnendag
elke vrijdag een kleine ode aan een godin
volg op instagram of facebook

/ | \

- 258 -

3-01-2025 💃🏼 7/ Merovingische bij

Childerik I was een koning en legeraanvoeder in de vijfde eeuw. Hij was de laatste niet-christelijke koning van de Franken. In zijn graf werden vele waardevolle giften gevonden, waaronder een mantel met honderden bijen van goud en granaat. Helaas zijn veel grafgiften, waaronder bijna alle bijen, gestolen en omgesmolten.

Volgens sommigen is deze bij het oermodel geweest voor de latere fleur-de-lys, een symbool gehuld in legenden en verhalen over de heilige bloedlijn. Soms wordt de fleur-de-lys gevonden in combinatie met bijenkorven. De labrys, de heilige dubbele bijl van Oud-Europa, heeft een verbinding met de vlinder, maar wellicht is ze ook verbonden met de bij.

Beeld: via wikipedia en Gallica Digital Library

/ | \

10-01-2025 💃🏼 8/8 De Bij

Als je geraakt bent door de bijenkracht, zul je nog veel meer moois kunnen vinden. Ter afsluiting van deze reeks de woorden van twee sjamanen over bijen.

“De bij is verbonden met de zon, het licht, de bevruchting en de klank. Bijen zoemen en de sjamaan probeert zich via het zingen of zoemen aan te sluiten bij het zoemen van het universum om tot een hoger trillingsniveau te komen, en om spanningen en problemen op te lossen.
[…]
Het zoemen geeft ons dus een innerlijke massage, een klankdouche zo je wil, en harmoniseert. Door ons in de geest te verbinen met de bij en haar klank produceren, verbinden we ons met de trilling van het universum, en met de zon, bron van leven, vreugde en verlichting en zo kunnen we ons opladen.”

Naar de Hongaarse sjamaan Joska Soos, zoals verteld door Yurek Onzia
Bron: https://www.inspirerendleven.nl/de-spirituele-betekenis-van-de-bij/

&

“De Stamrune van de Bij versterkt de levenskracht. Ze zoemt en danst, maakt wakker wat slaapt, ruimt al spiralend blokkades op. Deze rune staat voor vruchtbaarheid, communicatie en levenskracht van binnenuit.”

Van Linda Wormhoudt
Bron: RouwVrouw opleiding, leerjaar winter 2018/19

Beeld: door mijzelf gesmede Stamrune van de Bij, 
gemaakt met toestemming van Linda Wormhoudt

/ | \

17-01-2025 💃🏼 St Brigida Denhalen

"Sint Brigida Denhalen - In 1634 beloofden onze voorouders aan Sint Brigida ieder jaar een den te zullen halen en te planten, als de veeziekte die Noorbeek en omgeving teisterde zou verdwijnen. De veeziekte verdwijnt en het vee wordt gespaard en zo wordt er al bijna 400 jaar lang door de inwoners van Noorbeek vol trouw aan deze belofte voldaan. Ter ere van hun beschermvrouwe, de patrones van vee en parochie, ter iere van Sint Briej."

Godin & boom ter ere van de andere drempelhoedster. Proficiat, lieve H.!

Bron: jonkheidnoorbeek.nl

/ | \

24-01-2025 💃🏼 Stargazer

Elke keer verrassend wie zich aandient. Deze Anatolische dame kruiste mijn pad. Een vijfduizend jaar oud beeldje van een vrouwe die naar de sterren staart. Gemaakt van marmer, 20cm groot, de vorm heet het ‘Kiliya’ type. Veilinghuis Christie’s schrijft over haar: “Zeer gestyleerde geometrische vorm, het grote hoofd iets achterover, met kleine uitstulpende ogen, een lange rechte neus en kleine naar buitenstaande oren, met een slanke nek en brede afgeronde schouders, de armen los van het torso door schuine insnede, de voorarmen in opgelegd relief, de wijde heupen met pubes ingesneden in het marmer, de benen samen verdeeld door een snsnede, de voeten vooruit.” 

Een Kiliya sterrenvrouwe.
Wat ziet ze? Waar mijmert ze over? 

/ | \

31-01-2025 💃🏼 Brighid

En sommige dames kun je bij Vrijdag-Freyadag inmiddels wel voorspellen. Natuurlijk op deze dag een ode aan Brighid. 

Er gaat het verhaal dat Sint Brigit op een dag een koning om een stuk land vraagt, zodat ze daar haar abdij kan bouwen. De koning antwoordt haar sluw dat ze net zo veel land kan krijgen als onder haar mantel past. Sint Brigit kiest vruchtbaar land en werpt daar haar groene mantel. Haar mantel groeit, en groeit, en groeit zo groot dat ze voldoende land heeft om haar abdij te bouwen. De koning is een man van eer. Hij houdt zich aan zijn woord en schenkt haar het land.

Voor Sint Brigit was er Brighid, godin van inspiratie en heling. Een oude volkstraditie vertelt dat Brighid in de nacht voor haar feestdag op 1 februari door het land zwerft. Je kunt Brighid deze nacht vragen of zij haar helende kracht aan je wil schenken. Hang daarvoor een doek aan je venster of deurknop en zet een brandende kaars bij je raam (wel veilig doen, he). Vraag Brighid je doek te zegenen met haar genezende kracht. Gebruik de doek komend jaar voor helend werk. Onthoud dat je Brighid morgenochtend bedankt voor haar geschenk.

Faoi bhrat Bride shin
Moge je beschermd worden onder de mantel van Brighid

Artwork: Brighid's Mantle by Jen Delyth

/ | \

07-02-2025 💃🏼 Papatuanuku

Ik zag de prachtige documentaire ‘I am the river, the river is me’, over de Whanganui rivier in Nieuw-Zeeland. In 2014 werd Whanganui als eerste rivier ter wereld als rechtspersoonlijkheid erkend. Voor vrijdag-Freyadag een ode aan een Maori riviergodin, die ik echter (nog?) niet kan vinden. Vele mannelijke goden, in de eerste websites die ik vond. Dan een ode aan de Maori Moeder Aarde: Papatuanuku.

Samen met Ranginui, Hemel Vader, is ze de voorouder van alle natuur: mensen, dieren, vogels, vissen, insecten, planten, bomen, bossen, bronnen, beken, rivieren, wind en rotsen. Volgens de Maori is al het leven verbonden en vormt een geheel. Papatuanuku is de essentie van leven en vruchtbaarheid; ze is gevuld met mauri (levenskracht), diep verbonden met al het leven overal. 

Image: woodcarving Papatuanuku and Ranginui, at Abel Tasman National Park, Marahau NZ (gevonden op pinterest, pls contact for credits)

/ | \

14-02-2025 💃🏼 Liefde

Ode aan

Inanna, Soemerische godin van liefde
Ishtar, Mesopotamische godin van liefde
Anahita, Perzische godin van liefde
Astarte, Fenicische godin van liefde
Aisyt, Turks-Altai godin van liefde
Hathor, Egyptische godin van liefde
Isis, Egyptische godin van liefde
Aphrodite, Griekse godin van liefde
Venus, Romeinse godin van liefde
Turan, Etruskische godin van liefde
Áine, Keltische godin van liefde
Rhiannon, Keltische godin van liefde
Branwen, Welshe godin van liefde
Gwena, Britse godin van liefde
Frigga, Noordse godin van liefde
Freyja, Noordse godin van liefde
Sarakka, Saami godin van liefde
Milda, Lithouwse godin van liefde
Prende, Albaanse godin van liefde
Lada, Slavische godin van liefde
Dodoga, Slavische godin van liefde
Ziva, Slavische godin van liefde
Astghik, Armeense godin van liefde
Quan Yin, Chinese godin van liefde
Benzaiten, Japanse godin van liefde
Rati, Hindu godin van liefde
Oshun, Yoruba godin van liefde
Nzinga Mbande, Centraal-Afrikaanse godin van liefde
Xochiquetzal, Azteekse godin van liefde
Metztli, Azteekse godin van liefde
Ch'aska, Inca godin van liefde
...

Er zijn nog veel meer grote dames die hoeden over creatie, vruchtbaarheid, huwelijk, kinderen of samenleving. Dat heeft natuurlijk ook allemaal met liefde te maken. Maar nu koos ik een rijtje dames waar expliciet 'godin van liefde' vernoemd wordt. Vul de rij alsjeblieft aan! Laat het me weten via contact.

Artwork: Blue Heart, by Daniel B. Holeman, www.AwakenVisions.com

/ | \

21-02-2025 💃🏼 Ilmatar

De winter begint los te laten en licht en lucht nemen toe. Zo verschijnt Ilmatar, de Finse godin van de lucht en de natuur. Ze is dochter van de hemel en schiep het universum uit zeven eieren. Ze was zwanger van de wind en de zee, en zij baarde de goden van muziek, magie en smeden. Alles wat ze aanraakt, komt tot leven, elke beweging is als een creërende betovering. Ilmatar is de schepster van het land, het water en de lucht.

Voel het Land onder je en laat je omhullen door de Lucht. Schep net als Ilmatar jouw wereld, jouw dag, en voeg magie toe aan je gedachten en handelen. 

Bron: Haar Boek, onze godinnen van Noordwest-Europa door Linda Wormhoudt
Artwork:  Ilmatar, Creation of the World, by Sheikkinen

/ | \

28-02-2025 💃🏼 Angel of the Grail

Na de posts eerder deze week heb je het vast al aan zien komen. Op deze vrijdag-freyadag een ode aan de graal: ‘Angel of the Grail’, een kunstwerk van Pamela Matthews. Wat betekent een graal voor jou? Hoe ziet het eruit? Wat draag je erin? Wat draag je erin uit?

(Ik hou al heel lang van het woord elixer. Alleen al omdat er een x in zit. Elixir mag ook, nog magischer. Het komt uit het Arabisch al-iksir, Grieks xerion, ‘medicinaal poeder’) 

Artwork: Angel of the Grail, by Pamela Matthews visionary artist
https://grail.co.nz/gallery/

/ | \

07-03-2025 💃🏼 Sunna

Jaaa, ze is er weer! Stralend, warm, licht. 

Sól is een Asin, hemelgodin uit de Noordse mythologie. In een (Germaanse) Merseburgse toverspreuk wordt zij Sunna genoemd. Deze reuzinnedochter reist elke dag door het zwerk, in haar strijdwagen getrokken door twee paarden genaamd VroegWakker en HeelSnel. Haar oeroude naam betekent zon en haar gouden lokken stralen als het zonlicht. Haar rune Sowilo (de zon) staat voor warmte, licht en groei; voor vuurkracht, zonnekracht, daadkracht; voor overwinning, succes en voorspoed. Moge het over al onze harten stralen.

Artwork: sun cross / sun wheel, Madsebakke Bornholm, DK (1000BC)
Photo by Asmus Koevoed, royalty free picture from dreamstime.com

/ | \

14-03-2025 💃🏼 Melusine

De volle Maan van vandaag staat in Maagd, de Zon in Vissen. Dat maakt het de dag van de meermin, van de sirena, van Melusine.

Verhalen over meermensen bestaan al zevenduizend jaar. Van de half mens half vis van de Babyloniërs en de Soemeriërs, via de Griekse sirenen (eigenlijk vogelvrouwen), de middeleeuwse verhalen van Melusine (eigenlijk een slangenvrouwe), de meerminnen in Noord-Holland, Cornwall of Bretagne tot aan De kleine zeemeermin en De snikkende sirene. De meerminnen worden als verleidende en gevaarlijke vrouweijke wezens getoond, terwijl hun diepe boodschap van o.a. het heilig huwelijk en het sacrale vrouwelijke gewoonlijk wordt vergeten.

In haar oudste vorm heeft de meermin niet alleen twee staarten, maar ook twee vleugels. Zo verbindt ze water en lucht, schepping en geest. Ze is een symbool van de antieke moedergodin, bewaakster van de levenscyclus en hoedster van de tijd. Je vindt de meermin in overgangsgebieden, zoals op een sarcofaag, in tempels, bij drempels. Om haar heen tref je symbolen van vruchtbaarheid, overvloed en kracht.

Artwork: illustratie uit het werk van Jean d'Arras, Le livre de Mélusine, 1478. Beeld via wikipedia.

/ | \

21-03-2025 💃🏼 Woud & Bos

Ode aan

Abnoba, Gallische godin van bossen en rivieren
Àjìjà, Yoruba orisha van de wind, het bos, de dieren in het bos, kruidenmedicijn
Aranyani, Hindu godin van het bos en de wilde dieren
Arduinna, Keltische godin van de Ardennen
Artemis, Griekse godin van de jacht, wilde dieren, wildernis, natuur, bos en de maan
Artumes, Etruskische godin van de jacht, bossen, de nacht en het wild
Ba Moc, Vietnamese godin van de bomen
Bestla, Noordse jötunn van de taxus
Diana, Romeinse godin van de jacht, wilde diren, wildernis en de maan
Druantia, hypothetische Gallische godin van de bomen
Dryaden, Griekse bomen- en bosnymfen
Elen of the Ways, Britse hoedster van het bos
Gai Baianai, Yakut hoedster van de bossen, dieren en beschermster van jagers
Groene Vrouw, symbool van het groen en het wild
Hamadryaden, Griekse dryaden van eikenbomen
Hathor, Egyptische godin van de vijgenboom
Hlín, Noordse godin van de esdoorn en bescherming
Idunn, Noordse godin van de appels der jeugd en van alle bomen
Konohanasakuya-hime, Japanse godin van de sakura (kersenbloesem)
Lauma, Letse beschermgeest van bos en woud
Medeina, Lithouwse godin van bossen, bomen en dieren
Meliae, Griekse nymfen van honing en de es
Meilikki, Finse godin van de bossen en de jacht
Metsaema, Estse moeder van het bos
Nei Tituaabine, Kiribati godin van bomen
Pallas Athena, Griekse godin van de olijfboom
Pomona, godin van de fruitbomen, tuinen en boomgaarden
Philyra, Griekse godin van de lindeboom, heling, het schrift, schoonheid
Vrouw Holle, godin van de Vlier
De drempelhoedster, hoedster van alle bomen
en moet genoemd in de rij der bomen:
de Nornen, die de Yggdrasil, Noordse boom der bomen, verzorgen
...

#InternationaleDagVanHetBos

Wat leuk om te zien dat er al behoorlijk wat dames een (of meer) keer op Vrijdag-Freyadag in the spotlight gestaan hebben. Er zijn nog veel meer grote dames die hoeden over bomen, bos en woud. Vul de rij alsjeblieft aan! Laat het me weten in de comments.

Artwork: Cosmic tree by Meraylah Allwood

/ | \

28-03-2025 💃🏼 Carmenta

Haar naam wordt verbonden aan het Latijnse carmen, dat zoiets als magische spreuk, orakel of lied betekent. Romeinse Carmenta is godin van bescherming, van geboorte en vroedvrouwen. Als leidster van een groep waternimfen hoedt ze over bronnen, fonteinen en poëzie. Met haar zusters Portvorta (zij die erna komt) en Antevorta (zij die voorafging) (doet dit je ergens aan denken?) doen ze voorspellingen, geven inzicht en begeleiding. Carmenta vindt haar wortels in de Etruskische mythologie, waar ze Carmentis zou heten. Voor hen was ze godin van het lot, voorzeggingen en de schone kunsten.

Artwork: bronzen beeld van Etruskische vrouwe, met granaatappel en wellicht een patera (voor het doen van een plengoffer); 4e-3e eeuw BCE. Misschien was dit beeldje door de granaatappel eigenlijk gewijd aan Turan of Phersipnei, maar vanwege de krachtige gelaatsuitdrukking leek ze me wel mooi voor Carmentis. Bron: the Metropolitan Museum of Art, New York (VS) 

/ | \

/ | \